ജയറാം സ്വാമിയുടെ “പൂത്തു നിൽക്കുന്ന കാട്ടിൽ ഇടി മുഴങ്ങി മഴ തുടങ്ങി — ഒരു വായനാനുഭവം
ആധുനിക മലയാള ചെറുകഥാരംഗത്ത് സംഭവങ്ങളുടെ ആവേശത്തേക്കാൾ മനുഷ്യന്റെ ഉള്ളിലെ നിശ്ശബ്ദമായ സംഘർഷങ്ങളെ വിശ്വസിക്കുന്ന എഴുത്തുകാർ വിരളമാണ്. ആ അപൂർവ നിരയിലേക്ക് ശ്രദ്ധേയമായി ചേർന്നുനിൽക്കുന്ന കൃതിയാണ് ജയറാം സ്വാമി എഴുതിയ “പൂത്തു നിൽക്കുന്ന കാട്ടിൽ ഇടി മുഴങ്ങി മഴ തുടങ്ങി” എന്ന ചെറുകഥാസമാഹാരം. പേരിൽ തന്നെയുള്ള പ്രകൃതിയുടെ രൂപകഭംഗി പോലെ, മഴയ്ക്ക് മുമ്പുള്ള ഇടിമുഴക്കം മനുഷ്യജീവിതത്തിലെ അനിവാര്യമായ മാറ്റങ്ങളുടെ സൂചനയായി ഈ കൃതിയിലുടനീളം മുഴങ്ങിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്നു.
വ്യക്തികളുടെ കഥ എന്നതിനേക്കാൾ, തലമുറകളിലൂടെ കൈമാറുന്ന ഓർമ്മകളുടെയും സ്നേഹത്തിന്റെയും കുറ്റബോധത്തിന്റെയും അതിജീവനത്തിന്റെയും കഥയാണ് ഇതിൽ പറയുന്നത്. ഓരോ കഥാപാത്രവും സ്വന്തം ജീവിതം ജീവിക്കുമ്പോഴും, അവരുടെ പിന്നിൽ ഒരു സമൂഹത്തിന്റെ ചരിത്രവും ഒരു പ്രദേശത്തിന്റെ സാംസ്കാരിക സ്മൃതിയും സഞ്ചരിക്കുന്നതായി വായനക്കാരൻ തിരിച്ചറിയുന്നു. അതുകൊണ്ട് ഈ കൃതി വ്യക്തികളുടെ ജീവിതത്തിൽ ഒതുങ്ങുന്നില്ല; കേരളത്തിന്റെ സാമൂഹികമാറ്റങ്ങളുടെ സൂക്ഷ്മരേഖയായിക്കൂടി മാറുന്നു.
ജയറാം സ്വാമിയുടെ ഏറ്റവും വലിയ ശക്തി കഥാപാത്രനിർമ്മാണത്തിലാണ്. നല്ലവരെന്നും മോശക്കാരെന്നും വേർതിരിച്ച് നിർത്താതെ, മനുഷ്യനെ അവന്റെ സങ്കീർണ്ണതകളോടെയാണ് അദ്ദേഹം അവതരിപ്പിക്കുന്നത്. തെറ്റു സംഭവിക്കുന്നവരും പശ്ചാത്തപിക്കുന്നവരും സ്നേഹിക്കുന്നവരും മിണ്ടാതെ സഹിക്കുന്നവരുമായ മനുഷ്യരുടേതാണ് ഇതിലെ കഥകളുടെ ലോകം. അവരെ വിധിക്കാതെ മനസ്സിലാക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്ന എഴുത്തുകാരന്റെ സമീപനം വായനക്കാരനെയും അതേ മാനുഷികതയിലേക്ക് നയിക്കുന്നു.
കാടെന്ന ഭൂപ്രകൃതി ഈ കൃതിയിൽ വെറും പശ്ചാത്തലമല്ല. മലകളും കാടുകളും മഴയും മൂടൽമഞ്ഞും കഥാപാത്രങ്ങളുടെ മനസ്സിന്റെ ഭാഷയായി മാറുന്നു. പ്രകൃതിയും മനുഷ്യനും പരസ്പരം പ്രതിഫലിക്കുന്ന ഈ രചനാശൈലി ഇതിലെ കഥകൾക്ക് പ്രത്യേകമായ കാവ്യാത്മകത നൽകുന്നു. പ്രകൃതിവിവരണങ്ങൾ ഒരിക്കലും അലങ്കാരമാകുന്നില്ല; അവ കഥയുടെ ആത്മാവിന്റെ ഭാഗമാകുന്നു.
പേജ് 17 മുതൽ 20 വരെയും, 71 മുതൽ 75 വരെയും പരിശോധിക്കുമ്പോൾ എഴുത്തുകാരന്റെ കലാപരമായ ആത്മവിശ്വാസം വ്യക്തമായി അനുഭവപ്പെടുന്നു. കഥാപാത്രങ്ങൾ കഥയുടെ ഉപകരണങ്ങളല്ല; ജീവിക്കുന്ന മനുഷ്യരാണ്. അവർ പരസ്പരം പിണങ്ങുന്നു, സ്നേഹിക്കുന്നു, മൗനം പാലിക്കുന്നു, വേദനിക്കുന്നു, വീണ്ടും ജീവിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നു. ആ മനുഷ്യസത്യത്തെ ഒരു വിധിപറച്ചിലും കൂടാതെ അവതരിപ്പിക്കുകയാണ് എഴുത്തുകാരൻ ചെയ്യുന്നത്. അതാണ് ഇതിലെ കഥകളുടെ ഏറ്റവും വലിയ സാഹിത്യവിജയം.
ഭാഷയാണ് ഈ ചെറുകഥാസമാഹാരത്തിന്റെ മറ്റൊരു പ്രധാന സവിശേഷത. അമിതമായ സാഹിത്യപ്രകടനങ്ങളോ അലങ്കാരങ്ങളോ ഇല്ലാതെ, ജീവിതത്തിന്റെ സ്വാഭാവികമായ സംസാരഭാഷയെ തന്നെ സാഹിത്യത്തിന്റെ ഉയരത്തിലേക്ക് നയിക്കാൻ ജയറാം സ്വാമിക്ക് കഴിഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. പല സംഭാഷണങ്ങളും വായിച്ചുകഴിഞ്ഞിട്ടും മനസ്സിൽ അനുരണനം സൃഷ്ടിക്കുന്നു. പറയുന്ന വാക്കുകളേക്കാൾ പറയാതെ പോകുന്ന മൗനങ്ങളാണ് പലപ്പോഴും കൂടുതൽ അർത്ഥവത്താകുന്നത്.
“പട്ടാണിച്ചിറയുടെ പുരാവൃത്തം” എന്ന കഥ നോക്കുക. ഇതിലെ ചില ചെറു വരികൾ വായനക്കാരന്റെ മനസ്സിൽ ഏറെ നേരം തങ്ങിനിൽക്കുന്നു:
“പപ്പി, അങ്ങോട്ട് പോകല്ലേ.”
“ഓ… ഇനിയെത്ര നാളുണ്ട്, കണ്ടേ.”
“മോനെ, പപ്പി എവിടെ?”
ഈ ചെറിയ വാക്യങ്ങളിൽ ഒരു കുടുംബത്തിന്റെ ചരിത്രവും, കാത്തിരിപ്പും, സ്നേഹവും, നഷ്ടവും, പറയാതെ ബാക്കിവെച്ച ജീവിതവേദനയും ഒതുങ്ങിക്കിടക്കുന്നു. വലിയ സാഹിത്യം പലപ്പോഴും വലിയ വാക്യങ്ങളിലല്ല ജനിക്കുന്നത്; മനുഷ്യന്റെ സാധാരണ സംഭാഷണങ്ങളിൽ അസാധാരണമായ ജീവിതം കണ്ടെത്തുമ്പോഴാണ് അത് ജനിക്കുന്നത്. ആ തിരിച്ചറിവിലേക്കാണ് ജയറാം സ്വാമിയുടെ ഈ കൃതി വായനക്കാരനെ നയിക്കുന്നത്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഈ കൃതി വായിച്ചുതീർന്നാലും അവസാനിക്കുന്നില്ല; അത് വായനക്കാരന്റെ ഓർമ്മയിൽ ഒരു ദീർഘമഴപോലെ തുടർന്നുകൊണ്ടേയിരിക്കുന്നു.
ഇതിലെ കഥകൾ വായനക്കാരനെ അതിവേഗം പിടിച്ചിരുത്താൻ ശ്രമിക്കുന്നില്ല. പകരം പതുക്കെ കഥാപാത്രങ്ങളുടെ ജീവിതത്തിലേക്ക് കൂട്ടിക്കൊണ്ടുപോകുന്നു. അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഇത് ഒരിരുപ്പിൽ വായിച്ചുതീർക്കേണ്ട ഒന്നല്ല; ഇടവേളകളിൽ മനസ്സിൽ ജീവിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന ഒരു വായനാനുഭവമാണ്. വീണ്ടും വായിക്കുമ്പോൾ പുതിയ അർത്ഥങ്ങൾ തുറന്നുകിട്ടുന്ന രചനകളുടെ കൂട്ടത്തിലാണ് ഈ കൃതിയുടെ സ്ഥാനം.
“പൂത്തു നിൽക്കുന്ന കാട്ടിൽ ഇടി മുഴങ്ങി മഴ തുടങ്ങി” എന്ന കഥ അവസാനിക്കുന്നതു നോക്കൂ:
“ഓരോ ഓപ്പറേഷന്റെയും പിന്നിലെ റിസ്ക് നിങ്ങൾക്കു ലോക്കൽ സ്റ്റേഷനിൽ ഇരിക്കുമ്പോൾ മനസ്സിലാകില്ല…”
ഈ വരികൾ പറയുന്നത് മനുഷ്യരുടെ നിസ്സഹായതയും കൂടിയാണ്. അവിടെ പ്രധാനം മനുഷ്യരോ, നീതിയോ, ന്യായമോ അല്ല; പകരം അവനവന്റെ നിലനിൽപ്പാണ്. അതെ, നിലനിൽക്കാൻ വേണ്ടി പൊരുതാൻ തയ്യാറായതുകൊണ്ടാണല്ലോ മനുഷ്യരാശി ഇന്നും ഈ ഭൂഗോളം അടക്കിവാഴുന്നത്.
സമകാലിക മലയാളസാഹിത്യത്തിൽ കുടുംബവും ഓർമ്മയും മനുഷ്യബന്ധങ്ങളും പ്രമേയമാക്കിയ നിരവധി കൃതികൾ ഉണ്ടായിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, നിശ്ശബ്ദതയെ ഇത്രമേൽ ശക്തമായ കഥനോപാധിയാക്കിയ രചനകൾ വളരെ കുറവാണ്. ആ നിലയിൽ “പൂത്തു നിൽക്കുന്ന കാട്ടിൽ ഇടി മുഴങ്ങി മഴ തുടങ്ങി” എന്ന ഈ കഥാസമാഹാരം ശ്രദ്ധേയമായ ഒരു സംഭാവനയാണ്.
കാലത്തിന്റെ വേഗത്തിൽ മനുഷ്യൻ നഷ്ടപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്ന ഓർമ്മകളെയും ആത്മബന്ധങ്ങളെയും വീണ്ടും ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്ന ഈ സമാഹാരം, വായിച്ചുകഴിഞ്ഞിട്ടും വായനക്കാരന്റെ ഉള്ളിൽ തുടരുന്ന ഒരു അനുഭവമായി മാറുന്നു. നല്ല സാഹിത്യം കഥ പറഞ്ഞ് അവസാനിക്കുന്നില്ല; അത് വായനക്കാരന്റെ മനസ്സിൽ പുതിയ ചോദ്യങ്ങൾ ഉണർത്തുന്നു. ജയറാം സ്വാമിയുടെ ഈ കൃതി ആ അർഥത്തിൽ ദീർഘകാലം ഓർമ്മിക്കപ്പെടേണ്ട ഗൗരവമുള്ള മലയാളസാഹിത്യസൃഷ്ടിയാണ്.
കവർ: വിൽസൺ ശാരദ ആനന്ദ്
